# Kurumsal Ağlarda VLAN Yapılandırması: CLI Üzerinden Adım Adım Access ve Trunk Port Yönetimi

- Bağlantı: https://musti.org/cisco-switch/vlan-yapilandirmasi-cli-access-trunk/
- Yayımlanma: 2026-09-21T21:34:53+03:00
- Yazar: mmutlu

Bu port hangi VLAN’daydı, trunk nereden başlıyordu? Kurumsal bir ağda VLAN yapılandırmasına
yeni başlayan neredeyse herkes benzer sorularla boğuşuyor. Teoride basit görünen
bu konu, sahada access/trunk ayrımı netleşmediğinde hızla karmaşaya dönüşebiliyor.
Bu yazıda, bir kurulumu adım adım nasıl ele aldığımı paylaşıyorum.

## Adım 1: VLAN’ları Tanımlama

    ```
    Switch(config)# vlan 10
    Switch(config-vlan)# name YONETIM
    Switch(config-vlan)# exit
    Switch(config)# vlan 20
    Switch(config-vlan)# name MUHASEBE
    Switch(config-vlan)# exit
    Switch(config)# vlan 30
    Switch(config-vlan)# name MISAFIR
    ```

## Adım 2: Access Portları Yapılandırma

Son kullanıcı cihazlarının (bilgisayar, yazıcı) bağlandığı portlar “access” modunda
olmalı ve tek bir VLAN’a atanmalıdır:

    ```
    Switch(config)# interface range fastEthernet 0/1-10
    Switch(config-if-range)# switchport mode access
    Switch(config-if-range)# switchport access vlan 20
    ```

`interface range` komutu, birden fazla portu tek seferde yapılandırmanızı sağlar—
10 ayrı porta tek tek girmekten çok daha verimli.

## Adım 3: Trunk Port Yapılandırma

Switch’ler arası bağlantılarda, birden fazla VLAN’ın trafiğini tek fiziksel hat 
üzerinden taşımak için trunk gereklidir:

    ```
    Switch(config)# interface gigabitEthernet 0/24
    Switch(config-if)# switchport trunk encapsulation dot1q
    Switch(config-if)# switchport mode trunk
    Switch(config-if)# switchport trunk allowed vlan 10,20,30
    Switch(config-if)# switchport trunk native vlan 999
    ```

**Native VLAN’ı varsayılan VLAN 1’den farklı bir değere (örn. 999, kullanılmayan
bir VLAN) ayarlamak**, VLAN hopping saldırılarına karşı önemli bir güvenlik pratiğidir.

## Adım 4: Inter-VLAN Routing (VLAN’lar Arası Yönlendirme)

Farklı VLAN’lardaki cihazların birbirleriyle konuşabilmesi için bir Layer 3 cihaz(
router veya L3 switch) gereklidir. Router-on-a-stick yaklaşımında:

    ```
    interface gigabitEthernet 0/0.10
     encapsulation dot1Q 10
     ip address 192.168.10.1 255.255.255.0
    interface gigabitEthernet 0/0.20
     encapsulation dot1Q 20
     ip address 192.168.20.1 255.255.255.0
    ```

## Doğrulama Komutları

    ```
    show vlan brief                 # VLAN'ların ve atanan portların özeti
    show interfaces trunk           # Trunk portların ve izinli VLAN'ların listesi
    show interfaces switchport      # Belirli bir portun VLAN/mod detayları
    ```

## Planlama Önce Gelir

VLAN yapılandırmasına başlamadan önce, departman bazlı bir VLAN planı (IP adresleme
şeması dahil) hazırlamak, ileride “hangi VLAN neydi” karmaşasını önler. VLAN numaralarını
ve isimlerini standart bir dokümana (VLAN 10=Yönetim, VLAN 20=Muhasebe gibi) bağlamak,
ekip büyüdükçe kritik hale gelir.

## Sıradaki Adım

Access/trunk ayrımı netleştiğinde ve sistematik bir planlamayla ilerlendiğinde VLAN
kurulumu oldukça öngörülebilir bir süreç haline geliyor. Buradan sonraki mantıklı
durak, VLAN’lar arası trafiği güvenli hale getirmek için ACL (Access Control List)
kullanımı.

_💡 VLAN planlaması yaparken IP aralıklarını hızlıca hesaplamak için [Subnet/CIDR Hesaplayıcı](https://musti.org/subnet-hesaplayici/)
aracımı kullanabilirsiniz._